ERTESİ GÜN HAPLARI

shutterstock_207076489

Ertesi gün hapları, önceden doğum kontrolü sağlanmamış, gebelik riski oluşabilen durumlarda tercih edilen bir yöntemdir. Acil doğum kontrol yöntemi olarak belirtebileceğimiz ertesi gün haplarının güvenilirliği diğer yöntemlere göre daha zayıf olduğu söylenebilir. Ertesi gün haplarının bazıları hem Östrojen hem progesteron hormonları bazıları ise yalnızca progesteron içermektedir.

Ülkemizde ertesi gün hapı olarak kullanılan iki ürün bulunmaktadır. Bunlardan bir tanesi hem östrojen hem progesteron içermekte ve 4 tabletten oluşmaktadır. Diğeri ise yalnızca progesteron içermekte ve iki tabletten oluşmaktadır. Korunmasız cinsel ilişki sonrasında 12 saatte bir alınarak kullanılmaktadır. Ertesi gün hapı, cinsel ilişki sonrası spermin yumurtaya ulaşmasını kısacası döllenmeyi önlemektedir. Eğer sperm yumurtayla birleşmişse bu birleşimin rahim içinde tutunmasına engel olmaktadır.

Hangi durumlarda kullanılabilir?

Doğum kontrol hapının alınmasının unutulması, korunmasız olarak yapılan bir cinsel ilişki sonrası, kondom kullanımının unutulması, yırtılması veya yerinden çıkması, spiralin çıkarılması, diyaframın, servikal başlığın yerinden çıkması, geri çekme yönteminin yanlış uygulanması, doğurgan döneme rastlayan cinsel ilişki sonrasında, tecavüz gibi bir durumla karşılaşıldığında ertesi gün hapı kullanılabilir. Başarı şansının yüzde 97-98 olduğu söylenebilir. Ertesi gün hapları ne kadar erken kullanılırsa; yani hap cinsel ilişkiden sonra ne kadar çabuk alınırsa o kadar etkili olabilmektedir.

Korunma yöntemleri hakkında bilgi alın

Korunmasız ilişki sonrası gebelik oluşmasını engellemek için ertesi gün hapları dışında başka yöntemler de mevcuttur; ancak cinsel ilişki gerçekleştirmeye başlamış bireylerin bu konuda eğitim verebilecek merkezlere danışarak bilgi alması doğru olandır. Unutmayın ki; ertesi gün hapları bir düşük yöntemi değildir ya da var olan bir hamileliği sonlandırmaz. Çünkü eğer döllenmiş yumurta hücresi ana rahminde yuvalanmışsa, ertesi gün hapının hiçbir etkisi olmamaktadır.

Ne zaman kullanılmalı?

Korunmasız cinsel ilişki sonrasında, ilk 72 saat içinde mümkün olduğunca erken alınmalıdır. Ertesi Gün Hapı 2 tabletten oluşmaktadır. İlişkiden sonra ne kadar çabuk alınırsa, gebeliği önleme şansı o derece yüksektir. Ertesi gün hapı, adet döngüsünün herhangi bir anında alınabilir. Önce hapı alıp sonra ilişkiye girmek gibi bir durum olmamalıdır. Ertesi gün hapı, sürekli bir doğum kontrol yöntemi olarak görülmemelidir.

Bu hapın amacı, bir gecelik kazaların sonucu olan hamilelik ihtimalinin ortadan kaldırılmasıdır. Korunmasız cinsel ilişki sonrası ertesi gün hapının ilk 24 saat içinde kullanıldığında %95, sonraki 24 saatte kullanılması halinde %85, üçüncü gün kullanıldığında %58 koruyucu etkinlik sağladığı belirten araştırmalar mevcuttur.

Ayda kaç kez kullanılabilir?

Ertesi gün hapının ayda 1 kereden fazla kullanımı bazı sakıncalar yaratabilir. Progesteron hormonu içerdiğinden ve doz aşımında ciddi kanamalarla karşılaşılabilir. Eğer ertesi gün hapına aynı ay içinde tekrar kullanmak isterseniz ikinci kez kullanmadan önce mutlaka hekiminize danışmalısınız. Eğer ertesi gün hapına ayda 1 defadan daha sık ihtiyaç duyuyorsanız, gebeliği engellemek için prezervatif, doğum kontrol hapı, rahim içi araç yani spiral gibi diğer doğum kontrol yöntemlerinden birini tercih etmenizi öneriyoruz.

Yan Etkileri Var Mıdır?

Çok fazla yan etkisi olmadığı belirtilen ertesi gün haplarının kadınlık hormonu içerdiği için adet düzenine etkileri olabilmektedir. Örneğin kullanımdan sonra geçici olarak adet düzensizliğine sebep olabilmektedir. Lekelenme tarzında kanamalara yol açabilir. Adet kanamalarında beklenen tarihten birkaç gün önce veya sonra başlayabilir. En sık görülebilecek yan etkiler; göğüslerde hassasiyet, bulantı, karın ağrısı, baş ağrısı, halsizlik ve baş dönmesi olabilmektedir. Bu yan etkiler genellikle ertesi gün hapının alınmasından 48 saat sonra kaybolur. Ancak ertesi gün haplarının bir kereden fazla olacak şekilde bir doğum kontrol yöntemi olarak düzenli bir şekilde kullanılması ile sivilcelenme, tüylenme gibi yan etkiler de olabilmektedir.

Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümü

Op. Dr. Arzu İlknur Özdemir

 

« Geri Dön